Niedozwolone substancje w suplementach diety. Polska zgłosiła kolejne przypadki do systemu RASFF

3 listopada 2026 r. w unijnym Systemie Wczesnego Ostrzegania o Niebezpiecznej Żywności i Paszach (RASFF) zarejestrowano trzy zgłoszenia przekazane przez Polskę, dotyczące niedozwolonych substancji w suplementach diety oferowanych przez Internet. Wśród wskazanych składników znalazły się johimbina, chlorowodorek johimbiny, ekstrakt z kory johimby oraz 1,3-dimetyloamyloamina (DMAA). Dwa zgłoszenia sklasyfikowano jako potencjalnie poważne ryzyko, a jedno jako potencjalne ryzyko.

Trzy zgłoszenia dotyczące suplementów diety

Pierwsze zgłoszenie, oznaczone numerem 2026.9743, dotyczy johimbiny w suplementach diety oferowanych w sprzedaży internetowej. Pochodzenie produktów określono jako nieznane, a ryzyko sklasyfikowano jako potencjalnie poważne.

Drugie zgłoszenie, 2026.9738, odnosi się do suplementów pochodzących ze Stanów Zjednoczonych, w których wskazano chlorowodorek johimbiny (Yohimbine HCl) oraz ekstrakt z kory johimby. Również w tym przypadku ryzyko oceniono jako potencjalnie poważne.

Z kolei zgłoszenie 2026.9731 dotyczy suplementów oferowanych w sprzedaży internetowej przez podmiot z Białorusi. Wskazaną substancją jest 1,3-dimetyloamyloamina (DMAA). W danych dotyczących pochodzenia wymieniono Stany Zjednoczone oraz pochodzenie nieznane, natomiast kategorię ryzyka określono jako potencjalne ryzyko.

Co wynika z danych RASFF Komisji Europejskiej?

Porównanie publicznych zestawień odtwarzających dane RASFF wskazuje, że wszystkie trzy przypadki zostały zarejestrowane 3 listopada 2026 r. jako powiadomienia informacyjne wymagające uwagi (information notifications for attention).

Numer zgłoszenia	Niedozwolona substancja	Pochodzenie	Ocena ryzyka
2026.9743	Johimbina	Nieznane	Potencjalnie poważne
2026.9738	Chlorowodorek johimbiny, ekstrakt z kory johimby	USA	Potencjalnie poważne
2026.9731	DMAA (1,3-dimetyloamyloamina)	USA / nieznane	Potencjalne ryzyko

Źródło: publiczne zestawienia danych RASFF Window, Komisja Europejska, zgłoszenia z 3 listopada 2026 r. Dane porównano na podstawie ich wtórnego udostępnienia; indywidualne rekordy nie zostały bezpośrednio odczytane z portalu Komisji.

W systemie RASFF rodzaj powiadomienia i ocena ryzyka stanowią dwie odrębne informacje. Kategoria information notification for attention oznacza przekazanie informacji o wykrytym zagrożeniu, które nie wymaga natychmiastowego działania ze strony innych państw członkowskich. Nie jest to równoznaczne z powiadomieniem alarmowym ani z potwierdzonym wycofaniem produktu ze sprzedaży.

Z kolei klasyfikacja potentially serious wskazuje, że nie można wykluczyć poważnego zagrożenia dla zdrowia, natomiast potential risk oznacza możliwość wystąpienia ryzyka przy braku podstaw do zakwalifikowania go jako poważnego.

Dostępne publicznie dane nie pozwalają jednoznacznie wskazać nazw handlowych wszystkich produktów, ich producentów ani numerów partii.

Johimbina i DMAA na liście substancji zakazanych w Polsce

Wskazane w zgłoszeniach substancje podlegają ograniczeniom wynikającym z przepisów dotyczących bezpieczeństwa żywności.

Zgodnie z rozporządzeniem Ministra Zdrowia z 13 marca 2024 r. w sprawie substancji wzbogacających dodawanych do żywności, obowiązującym od 4 kwietnia 2024 r., chlorowodorek johimbiny oraz grupa johimbiny, a także DMAA znajdują się w wykazie substancji zakazanych w produkcji środków spożywczych, w tym suplementów diety.

Główny Inspektorat Sanitarny wskazuje, że DMAA występuje również pod innymi nazwami, m.in. geranamina, metyloheksanamina czy 1,3-dimetylopentyloamina. Ma to znaczenie podczas weryfikacji dokumentacji surowców i deklarowanego składu produktów.

Dodatkowo na poziomie unijnym zakazem stosowania w żywności objęto korę johimby lekarskiej (Pausinystalia yohimbe) oraz preparaty z niej, zgodnie z rozporządzeniem Komisji (UE) 2019/650.

Znaczenie dla producentów i importerów suplementów diety

Listopadowe zgłoszenia RASFF zwracają uwagę na wyzwania związane z kontrolą składu suplementów oferowanych w transgranicznej sprzedaży internetowej. Produkty pochodzące spoza Unii Europejskiej mogą zawierać składniki, których stosowanie w suplementach diety jest niedopuszczalne na rynku polskim lub unijnym.

Dla producentów, importerów i dystrybutorów szczególne znaczenie mają weryfikacja statusu prawnego składników, ocena dokumentacji dostawców oraz kontrola zgodności deklarowanego składu z wymaganiami obowiązującymi na rynku docelowym.

Przypadki odnotowane w RASFF pokazują również, jak istotne jest rozpoznawanie alternatywnych nazw substancji w specyfikacjach surowcowych i dokumentacji technicznej. Sama obecność składnika w produkcie dostępnym na rynku pozaunijnym nie stanowi potwierdzenia możliwości jego legalnego stosowania w suplementach diety w Polsce.